AzÉ™rbaycan DövlÉ™t İqtisad Universitetinin (ÌÇÐÄlogoÈë¿Ú) Distant, qiyabi vÉ™ É™lavÉ™ tÉ™hsil mÉ™rkÉ™zinin direktoru SÉ™buhi Tanrıverdiyev ilÉ™ müsahibÉ™:
– SÉ™buhi müəllim, É™lavÉ™ tÉ™hsil haqqında mÉ™lumat verÉ™rdiniz.
– Distant, qiyabi vÉ™ É™lavÉ™ tÉ™hsil mÉ™rkÉ™zinin fÉ™aliyyÉ™tinin istiqamÉ™tlÉ™rindÉ™n biri dÉ™ É™lavÉ™ tÉ™hsillÉ™ baÄŸlıdır. ÆlavÉ™ tÉ™hsilin təşkili AzÉ™rbaycan Respublikası NazirlÉ™r Kabinetinin 2010-cu il 6 sentyabr tarixli 163 nömrÉ™li qÉ™rarı ilÉ™ tÉ™sdiq edilÉ™n “ÆlavÉ™ tÉ™hsilin mÉ™zmunu, təşkili vÉ™ É™lavÉ™ tÉ™hsilin hÉ™r hansı istiqamÉ™ti üzrÉ™ tÉ™hsil almış ÅŸÉ™xslÉ™rÉ™ müvafiq sÉ™nÉ™din verilmÉ™si qaydası†üzrÉ™ aparılır. Ali, orta ixtisas vÉ™ ilk peÅŸÉ™-ixtisas tÉ™hsili pillÉ™lÉ™rinin hÉ™r hansı birini bitirmÉ™k haqqında dövlÉ™t sÉ™nÉ™di olan hÉ™r bir vÉ™tÉ™ndaÅŸ É™lavÉ™ tÉ™hsil almaq hüququna malikdir. ÆlavÉ™ tÉ™hsil müasir ÅŸÉ™raitdÉ™ hÉ™r bir vÉ™tÉ™ndaşın É™mÉ™k bazarında yüksÉ™k rÉ™qabÉ™tqabiliyyÉ™tliliyÉ™ malik ola bilmÉ™si üçün fasilÉ™siz tÉ™hsil almaq imkanını tÉ™min etmÉ™klÉ™ onun yeni peÅŸÉ™lÉ™rÉ™, ixtisaslara yiyÉ™lÉ™nmÉ™si, kadrların intellektual vÉ™ peÅŸÉ™ hazırlığı sÉ™viyyÉ™sinin yüksÉ™ldilmÉ™si vÉ™ tÉ™kmilləşdirilmÉ™sinÉ™ xidmÉ™t edir. ElÉ™cÉ™ dÉ™ onların daim dÉ™yiÅŸÉ™n vÉ™ yeniləşən É™mÉ™k ÅŸÉ™raitinÉ™ uyÄŸunlaÅŸdırılması vÉ™zifÉ™lÉ™rini daşıyır.
– SÉ™buhi müəllim, É™lavÉ™ tÉ™hsilin istiqamÉ™tlÉ™ri necÉ™dir?
– AzÉ™rbaycanda É™lavÉ™ tÉ™hsilin ixtisasartırma, kadrların yenidÉ™n hazırlanması, stajkeçmÉ™ vÉ™ kadrların tÉ™kmilləşdirilmÉ™si, tÉ™krar ali tÉ™hsil vÉ™ orta ixtisas tÉ™hsili, dÉ™rÉ™cÉ™lÉ™rin yüksÉ™ldilmÉ™si vÉ™ yaÅŸlıların tÉ™hsili istiqamÉ™tlÉ™ri vardır ki, bunlarda NazirlÉ™r Kabinetinin 163 nömrÉ™li qÉ™rarı ilÉ™ tÉ™sdiq edilmiÅŸ qaydalarda öz É™ksini tapmışdır. Hazırda ÌÇÐÄlogoÈë¿Ú-dÉ™ bu istqamÉ™tlÉ™rdÉ™n ikisi – kadrların yenidÉ™n hazırlanması vÉ™ tÉ™krar ali tÉ™hsil istiqamÉ™tlÉ™ri reallaÅŸdırılır. Bu iki istiqamÉ™t üzrÉ™ tÉ™hsil alan ÅŸÉ™xslÉ™rÉ™ tÉ™hsil proqramlarının mÉ™nimsÉ™nilmÉ™si É™sasında müvafiq sÉ™nÉ™d verilir.
– YenidÉ™nhazırlanma ilÉ™ tÉ™krar ali tÉ™hsilin fÉ™rqi nÉ™dir?
– Kadrların yenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsili müraciÉ™t edÉ™n vÉ™tÉ™ndaşın ilkin baza tÉ™hsili proqramları ilÉ™ yenidÉ™n É™ldÉ™ etmÉ™k istÉ™diyi ixtisasın baza tÉ™hsili proqramı arasındakı fÉ™rqin bir tÉ™dris ilinÉ™ hesablanmış saatdan çox olmaması ÅŸÉ™rtilÉ™ mümkündür. YÉ™ni, bu, bir sahÉ™nin daxilindÉ™ ayrı-ayrı ixtisaslara yiyÉ™lÉ™nmÉ™k istÉ™yÉ™n ÅŸÉ™xslÉ™r üçün É™lveriÅŸlidir. MÉ™sÉ™lÉ™n, mühasibat uçotu ixtisası üzrÉ™ tÉ™hsil almış ÅŸÉ™xs müraciÉ™t edib, maliyyÉ™ ixtisasına yiyÉ™lÉ™nÉ™ bilÉ™r. TÉ™krar ali tÉ™hsil isÉ™ ilkin baza peÅŸÉ™-ixtisas tÉ™hsili proqramı ilÉ™ yenidÉ™n É™ldÉ™ edilÉ™cÉ™k ixtisasın baza tÉ™hsil proqramı arasındakı fÉ™rq bir tÉ™dris ilinÉ™ hesablanmış saatdan çox olduqda seçilÉ™n tÉ™hsil istiqamÉ™tidir. YÉ™ni, tamamÉ™n ayrı-ayrı sahÉ™lÉ™r olanda bu tÉ™hsili almaq mümkündür. MÉ™sÉ™lÉ™n, jurnalistika üzrÉ™ tÉ™hsil alan ÅŸÉ™xs maliyyÉ™ ixtisasına yiyÉ™lÉ™nmÉ™k istÉ™diyi halda tÉ™krar ali tÉ™hsil istiqamÉ™tini seçə bilÉ™r.
– HÉ™r iki istiqamÉ™t üzrÉ™ tÉ™hsil müddÉ™ti nÉ™ qÉ™dÉ™rdir?
– YenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsilindÉ™ tÉ™dris müddÉ™ti bir ildir. DÉ™rslÉ™r AzÉ™rbaycan dilindÉ™ vÉ™ ancaq É™yani formada aparılır. TÉ™krar ali tÉ™hsildÉ™ isÉ™ tÉ™hsil É™yani vÉ™ qiyabi formalarda hÉ™yata keçirilÉ™ bilÉ™r. °ÕÉ™»å°ù¾±²õ isÉ™ adÉ™tÉ™n ikinci kursdan baÅŸlanır. Bu, ilkin baza peÅŸÉ™-ixtisas tÉ™hsili proqramı ilÉ™ yenidÉ™n É™ldÉ™ edilÉ™cÉ™k ixtisasın baza tÉ™hsil proqramı arasındakı fÉ™rqdÉ™n asılıdır. FÉ™nlÉ™rin fÉ™rqi imkan verdiyi halda, yÉ™ni tÉ™krar ali tÉ™hsili tÉ™qdim edÉ™n ali tÉ™hsil müəssisÉ™si tÉ™rÉ™findÉ™n baza ixtisas tÉ™hsilinin proqramı ilÉ™ yeni É™ldÉ™ etmÉ™k istÉ™nilÉ™n ixtisas proqramının fÉ™nn, saat vÉ™ fÉ™nlÉ™rin mÉ™zmunu fÉ™rqi müəyyÉ™nləşdirilÉ™n zaman fÉ™rq sayı çox olmazsa, tÉ™lÉ™bÉ™ tÉ™hsilÉ™ üçüncü kursdan da baÅŸlaya bilÉ™r.
– YenidÉ™nhazırlanma vÉ™ tÉ™krar ali tÉ™hsildÉ™ hansı ixtisaslar var?
– TÉ™krar ali tÉ™hsilÉ™ qÉ™bul ÌÇÐÄlogoÈë¿Ú-dÉ™ bu gün mövcud olan 21 ixtisasın hamısı üzrÉ™ aparılır. YenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsili isÉ™ üç ixtisas üzrÉ™ aparılır – ali tÉ™hsil bazasında Dünya iqtisadiyyatı vÉ™ MaliyyÉ™ ixtisasları, orta ixtisas tÉ™hsili bazasında isÉ™ MaliyyÉ™ iÅŸi ixtisası. °ÕÉ™»å°ù¾±²õ yenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsil üçün ayrıca yaradılan qruplarda, tÉ™krar ali tÉ™hsildÉ™ isÉ™ müəyyÉ™n istiqamÉ™t vÉ™ ixtisaslar üzrÉ™ müvafiq fakültÉ™lÉ™rdÉ™ hÉ™yata keçirilir. TÉ™hsilini müvÉ™ffÉ™qiyyÉ™tlÉ™ baÅŸa vuranlara bakalavr (subbakalavr) dÉ™rÉ™cÉ™si vÉ™ ali (orta ixtisas) tÉ™hsil haqqında diplom verilir. Onu da qeyd edim ki, yenidÉ™nhazırlanma diplom tÉ™k qüvvÉ™dÉ™ sayılmır. O hökmÉ™n ilk baza diplomu ilÉ™ birlikdÉ™ tÉ™qdim edilmÉ™lidir.
– ÆlavÉ™ tÉ™hsil almaq üçün qÉ™bul necÉ™ aparılır?
– 2014-cü ildÉ™n ÌÇÐÄlogoÈë¿Ú-dÉ™ É™lavÉ™ tÉ™hsil vÉ™ É™cnÉ™bi vÉ™tÉ™ndaÅŸların universitetÉ™ qÉ™bulu internet vasitÉ™silÉ™, elektron qaydada hÉ™yata keçirilir. Hal-hazırda mÉ™rkÉ™zimizdÉ™ É™lavÉ™ tÉ™hsillÉ™ baÄŸlı sÉ™nÉ™d qÉ™bulunun hÉ™yata keçirilmÉ™si üçün iki elektron platforma fÉ™aliyyÉ™t göstÉ™rir. ÆlavÉ™ tÉ™hsillÉ™ maraqlanan istÉ™nilÉ™n ÅŸÉ™xslÉ™r  linkinÉ™ daxil olmaqla özünÉ™ ÅŸÉ™xsi kabinet aça bilÉ™r vÉ™ tÉ™lÉ™b olunan sÉ™nÉ™dlÉ™rini ora, birbaÅŸa olaraq öz ÅŸÉ™xsi kabinetinÉ™ yüklÉ™yÉ™ bilÉ™r. Bu, hÉ™m vaxta qÉ™naÉ™t edir – istÉ™nilÉ™n vÉ™tÉ™ndaÅŸ É™lavÉ™ tÉ™hsil almaq üçün ucqar bir kÉ™nddÉ™n, baÅŸqa bir ÅŸÉ™hÉ™rdÉ™n, ölkÉ™dÉ™n yol qÉ™t edib, universitetÉ™ gÉ™lmÉ™sinÉ™ ehtiyac qalmır. Müvafiq sÉ™nÉ™dlÉ™ri elekton formada bizÉ™ göndÉ™rir. Bu, hÉ™m dÉ™ qÉ™bulda neqativ halların aradan qaldırılmasına, prosesin tam ÅŸÉ™ffaf aparılmasını tÉ™min edir, subyektiv vÉ™ kÉ™nar pozucu tÉ™sirlÉ™rin aradan qaldırılmasına tam ÅŸÉ™rait yaratmış olur.
– SÉ™nÉ™dlÉ™r kabinet.unec.edu.az saytı vasitÉ™si ilÉ™ ÌÇÐÄlogoÈë¿Ú-É™ tÉ™qdim edilÉ™ndÉ™n sonrakı proses hansıdır?
– İstÉ™r yenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsili, istÉ™rsÉ™ dÉ™ tÉ™krar ali tÉ™hsil almaq üçün müraciÉ™t edÉ™nlÉ™rin sÉ™nÉ™dlÉ™rinin qÉ™bulu vÉ™ emal edilmÉ™si üçün ÌÇÐÄlogoÈë¿Ú rektorunun sÉ™drliyi ilÉ™ xüsusi “SÉ™nÉ™d qÉ™bulu komissiyası†fÉ™aliyyÉ™t göstÉ™rir. MüraciÉ™t edÉ™n ÅŸÉ™xslÉ™rin baza diplomlarının hÉ™qiqiliyinin müəyyÉ™nləşdirilmÉ™si mÉ™qsÉ™dilÉ™ TÉ™hsil NazirliyinÉ™ araÅŸdırılmaya göndÉ™ririk. YenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsili almaq üçün müraciÉ™t edÉ™nlÉ™rin baza tÉ™hsili diplomlarının uyÄŸun olub-olmaması ilÉ™ baÄŸlı müvafiq qaydada yoxlamalar aparılır vÉ™ fÉ™nn fÉ™rqi imkan verÉ™n ÅŸÉ™xslÉ™rin yenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsili almasına icazÉ™ verilir. TÉ™krar ali tÉ™hsildÉ™ dÉ™ hÉ™mçinin, müraciÉ™t edÉ™nlÉ™rin baza diplomlarının hÉ™qiqiliyi ilÉ™ baÄŸlı TÉ™hsil Nazirliyinin razılığı əldÉ™ edildikdÉ™n sonra müraciÉ™t edÉ™n ÅŸÉ™xslÉ™r tÉ™lÉ™bÉ™lÉ™rimiz sırasına qÉ™bul edilimiÅŸ olur. Bilirsiniz ki, sÉ™nÉ™d qÉ™bulu sentyabrın 10-dÉ™k uzadılıb. İndi sÉ™nÉ™dlÉ™r sistemÉ™ yüklÉ™ndikcÉ™, komissiya mütÉ™madi olaraq mÉ™lumatların emalını hÉ™yata keçirir. Sentyabrın 11-dÉ™n sonra nÉ™ticÉ™lÉ™r açıqlanacaq.
– TÉ™krar ali tÉ™hsil almaq üçün müraciÉ™t edÉ™nlÉ™r É™sasÉ™n hansı ixtisasları seçirlÉ™r?
– Bu gün É™mÉ™k bazarınıda É™sas maraq doÄŸuran  ixtisaslar – MaliyyÉ™, Mühasibat uçotu vÉ™ audit, Dünya iqtisadiyyatı üzrÉ™ daha çox müraciÉ™t qeydÉ™ alınır. ÜmumilikdÉ™ bütün ixtisaslara maraq böyükdür.
FürsÉ™tdÉ™n istifadÉ™ edib bu müsahibÉ™ vasitÉ™silÉ™ ÌÇÐÄlogoÈë¿Ú-dÉ™ É™lavÉ™ tÉ™hsillÉ™ baÄŸlı – yenidÉ™nhazırlanma tÉ™hsili, tÉ™krar ali tÉ™hsilÉ™ qÉ™bul, istÉ™rsÉ™ dÉ™ proseslÉ™ maraqlanan ÅŸÉ™xslÉ™rin ortaya çıxa bilÉ™cÉ™k suallarla baÄŸlı ÅŸÉ™xsÉ™n mÉ™nÉ™, mÉ™rkÉ™zin direktoruna müraciÉ™t etmÉ™lÉ™rini xahiÅŸ edirÉ™m.